AIVD: 30 jihadisten onderweg terug naar Nederland

07-03-2018

Volgens hoofd AIVD Rob Bertholee zijn er ongeveer 30 Nederlandse jihadisten die vanuit het strijdgebied in Syrië en Irak 'onderweg terug naar Nederland' zijn. Zij zitten ergens in de regio in een vluchtelingenkamp, in een gevangenis of zijn letterlijk onderweg. 

Gisteren publiceerde de inlichtingendienst het jaarverslag 2017 waarin hier ook voor wordt gewaarschuwd. De dienst waarschuwt al langere tijd voor het 'druppelsgewijs' terugkeren van Nederlandse Syriëgangers nu IS flink terrein aan het verliezen is in Syrië en Irak. Bertholee noemt voor het eerst een cijfer over het aantal terugkeerders. ,,Van terugkeerders gaat een serieuze dreiging uit, omdat zij vaak lang in het gebied zijn geweest en waarschijnlijk zelf hebben deelgenomen aan ernstige gewelddadigheden of er getuige van zijn geweest'', aldus de dienst. Daarbij doelt de AIVD op zowel vrouwen als mannen, maar wordt er in het rapport ook gesproken over kinderen.

Er zijn al inmiddels ongeveer 50 Nederlanders teruggekeerd uit Syrië of Irak, maar de meesten van hen zijn al enkele jaren terug en behoorden tot de zogenaamde 'spijtoptanten'. Het grootste deel van de 30 die nu onderweg zijn, zijn hun terugreis pas begonnen toen IS en andere jihadistische groepen zware verliezen begonnen te lijden. Gevreesd wordt dan ook dat zij het jihadistische gedachtegoed aan zullen blijven hangen met alle gevaren van dien.

Bekend was al dat zeker vier Nederlandse IS-vrouwen met hun jonge kinderen in vluchtelingenkampen in Koerdisch Syrië verblijven. Ook zitten zeker drie Nederlanders vast in Turkse gevangenissen.

,,IS leeft nog steeds'', zei Bertholee gisteren. ,,Geografisch mogen ze dan flink wat terrein verloren hebben, ideologisch zijn ze nog springlevend. Dat zien we elke dag opnieuw.'' De inlichtingenbaas doelt daarbij onder meer op jihadistische propaganda op internet. Het verlies van terrein maakt de kans op aanslagen in Europa misschien nog wel groter. ,,IS wil in zijn propaganda laten zien dat het wraak kan nemen op de internationale coalitie, waartoe Nederland behoort. Aanhangers in Europa die een aanslag overwegen, voelen meer dan ooit de druk vanuit Syrië en Irak, om in eigen land tot actie over te gaan.''